Dnia 24 stycznia 2025 roku w Sejmie odbyło się pierwsze czytanie rządowego projektu „Ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej”. Projekt ten ma za zadanie przede wszystkich usprawnić, ułatwić i przyspieszyć procedury dotyczące powierzania pracy cudzoziemcom, zakłada też wiele istotnych zmian.
Do jednej z najważniejszych zmian należy pełna elektronizacja procedur związanych z uzyskaniem zezwolenia na pracę cudzoziemców. Projekt zakłada powstanie systemu teleinformatycznego, za pomocą którego będą odbywały się wszelkie procedury takie jak:
- złożenie wniosku o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemców,
- złożenie dokumentów dotyczących tego wniosku,
- odbiór decyzji w tej sprawie,
- składania powiadomień o zmianie okoliczności takich jak np. zmiana miejsca stałego pobytu i innych określonych w ustawie.
Kolejnym usprawnieniem składania wniosków o wydanie zezwolenia na pracę jest rezygnacja z wymogu dołączenia do wniosku informacji starosty „o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy w oparciu o rejestry bezrobotnych i poszukujących pracy lub o negatywnym wyniku rekrutacji organizowanej dla pracodawcy”.
Zmiany dotkną też możliwości przedłużenia zatrudnienia cudzoziemca. Jeżeli zostanie złożony poprawny wniosek o wydanie nowego zezwolenia w okresie udzielonego już pozwolenia, a cudzoziemiec pozostaje na tym samym stanowisku, będzie mógł kontynuować pracę. Dodatkowo wnioski te będą miały pierwszeństwo przy rozpatrywaniu przez urząd.
Projekt zakłada również rozwiązania mające na celu przeciwdziałanie wyzyskowi cudzoziemców i wprowadzenie lepszych narzędzi do zwalczania nadużyć:
- nieopłacanie składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne lub zaliczek na podatek dochodowy będzie obligatoryjnie skutkowało odmową udzielenia zezwolenia na pracę (obecnie ta przesłanka jest fakultatywna);
- wprowadzenie przesłanki odmowy udzielenia zezwolenia na pracę, w przypadku gdy z okoliczności wynika, że podmiot został ustanowiony lub działa głównie w celu ułatwiania cudzoziemcom wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Planowane zmiany dotkną również zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji tzw. Niebieska Karta UE, które wdrażają postanowienia Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1883 z dnia 20 października 2021 roku. Na uwagę zasługują dwa następujące aspekty:
- Mobilność krótkoterminowa: jeśli obywatel państwa trzeciego posiada Niebieską Kartę UE wydaną przez inny kraj członkowski, to jeśli przebywa np. w Polsce przez okres nieprzekraczający 90 dni w każdym okresie 180- dniowym w celu wykonywania działalności zawodowej, nie będzie wymagane dodatkowe zezwolenie na pracę;
- Mobilność długoterminowa: cudzoziemiec będzie mógł wykonywać pracę, jeżeli jako posiadacz Niebieskiej Karty UE złoży wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, a jednocześnie wykonuje pracę w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, na rzecz podmiotu powierzającego mu pracę, z którym zawarł na okres przynajmniej 6 miesięcy umowę o pracę, umowę o pracę nakładczą, umowę cywilnoprawną, na podstawie której wykonuje pracę, świadczy usługi lub pozostaje w stosunku służbowym.
Projekt ustawy przewiduje znaczne zwiększenie kar dla podmiotów powierzającym pracę cudzoziemcom w sposób niezgodny z ustawą. Przede wszystkim, za nielegalne powierzenie pracy cudzoziemcowi została przewidziana kara grzywny w wysokości od 3 000 zł do 50 000 zł. Kara taka będzie wymierzana proporcjonalnie do liczby cudzoziemców, którym powierzono pracę nielegalnie, w kwocie nie niższej niż 3000 zł za jednego cudzoziemca.
O dalszych postępach w pracach nad projektem i ewentualnych wprowadzanych zmianach będziemy Państwa informować na bieżąco.
