Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej opracowało projekt ustawy zmieniający przepisy Kodeksu pracy w zakresie mobbingu. Podkreślono, że obecne regulacje zostały wprowadzone ponad 20 lat temu i konieczne jest dostosowanie przepisów do zmieniającej się rzeczywistości, z uwzględnieniem dorobku orzecznictwa i wniosków z niego płynących.
Głównym założeniem projektu jest uproszczenie definicji mobbingu – uznanie, że jego podstawową cechą jest uporczywe nękanie pracownika. Dodatkowo projekt przewiduje określenie następujących cech mobbingu:
- wykluczenie z definicji zachowań incydentalnych i jednorazowych;
- uznanie, że zjawiska te mają charakter nawracający lub stały;
- działania pochodzą, w szczególności od przełożonego, współpracownika, podwładnego, pojedynczej osoby bądź grupy osób;
- zjawiska te są niezależne od intencjonalności działania sprawcy lub wystąpienia określonego skutku.
Dodatkowo projekt zakłada zdefiniowanie modelu racjonalnej ofiary dla odróżnienia rzeczywistego nękania od zdarzeń subiektywnie i nieadekwatnie postrzeganych za mobbing, co ma na celu ochronę pracodawcy przed fałszywymi oskarżeniami.
Należy zwrócić uwagę również na wprowadzenie nowych obowiązków dla pracodawców, przede wszystkim:
- sprecyzowanie, że obowiązek przeciwdziałania naruszeniom zasady równego traktowania oraz mobbingowi realizuje się poprzez stosowanie działań prewencyjnych, wykrywanie oraz szybkie i właściwe reagowanie, a także poprzez działania naprawcze i wsparcie osób dotkniętych nierównym traktowaniem;
- uzupełnienie kodeksowego katalogu obowiązków pracodawcy o obowiązek przeciwdziałania naruszaniu godności oraz innych dóbr osobistych pracownika;
- wprowadzenie obowiązku zdefiniowania w regulaminie pracy (lub w obwieszczeniu, jeżeli pracodawca nie jest obowiązany do wprowadzenia regulaminu pracy) zasad, trybu oraz częstotliwości działań w obszarze przeciwdziałania naruszaniu godności oraz innych dóbr osobistych pracownika, zasady równego traktowania w zatrudnieniu, a także przeciwdziałania dyskryminacji oraz mobbingowi.
Kluczowym założeniem nowego projektu jest również zwolnienie pracodawcy z odpowiedzialności cywilnoprawnej względem pracownika za wystąpienie mobbingu, w przypadku, w którym mobbing ten nie pochodził od przełożonego pracownika, a pracodawca wdrożył skuteczne działania w obszarze prewencji antymobbingowej.
Obecnie projekt znajduje się na etapie konsultacji społecznych, a planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów wyznaczono na III kwartał 2025 r. O wszelkich aktualizacjach i zmianach projektu będziemy Państwa informować na bieżąco.
