Ryzyko zakwalifikowania umowy B2B jako stosunek pracy – cykl Umowy B2B (cz. 2/4)

W poprzednim wpisie z cyklu Umowy B2B poruszyliśmy kwestie kontroli samozatrudnionych dokonywanej przez organy oraz wskazaliśmy negatywne konsekwencje wynikające z niespełnienia warunków zgodnych z zasadami B2B. W tym wpisie skupimy się na przybliżeniu kwestii uznania przez organy współpracy B2B jako stosunku pracy.

Z doniesień medialnych wiadomo, że organy podatkowe / ZUS nastawiają się przede wszystkim na identyfikowanie podmiotów, które wykonują usługi na rzecz jednego kontrahenta. Jakie jeszcze obszary we współpracy B2B mogą zostać uznane za ryzykowne?

Władze podatkowe często kwestionują strukturę wynagradzania wskazując, że jest ono uzyskiwane ze stosunku pracy, a nie działalności gospodarczej. W tym kontekście ryzyko mogą stanowić m.in..:

• wypłaty stałych miesięcznych kwot wynagrodzeń w ramach współpracy B2B

czy też wspomniane już wyżej

• uzyskiwanie przychodu przez samozatrudnionego od jednego kontrahenta.

Ponadto, do obszarów ryzyka zakwestionowania B2B, można zaliczyć:

• przejście na współpracę w ramach B2B z byłymi pracodawcami,
• wykonywanie jednocześnie pracy w ramach stosunku pracy oraz w ramach działalności gospodarczej (z kontrahentem powiązanym z pracodawcą),
• wykonywanie czynności w miejscu lub czasie wyznaczonym przez kontrahenta,
• korzystanie z infrastruktury kontrahenta.

Z punktu widzenia TLA wystąpienie powyższych elementów nie przesądza automatycznie o przekwalifikowaniu relacji B2B na stosunek pracy i poniesieniu negatywnych konsekwencji z tego tytułu. Potwierdzają to również stanowiska wyrażone w interpretacjach podatkowych czy wyrokach.

Dla wielu samozatrudnionych praca nad jednym projektem, w trakcie której nie podejmuje się innych współprac, a w konsekwencji struktura wynagrodzenia jest zbliżona do tej, która występuje w stosunku pracy wynika ze specyfiki branży. Nie oznacza to jednak braku możliwości rozliczeń z US czy ZUS adekwatnych dla współpracy B2B.

Naszym zdaniem najistotniejszy jest rzeczywisty charakter stosunku. Do elementów zasadniczych świadczących o wykonywaniu czynności w ramach działalności gospodarczej należy:

• odpowiedzialność wobec osób trzecich spoczywająca na usługodawcy

oraz

• brak podległości służbowej wobec usługobiorcy.

Występowanie powyższych przesłanek zmniejsza prawdopodobieństwo skutecznego kwestionowania wykonywania czynności w ramach działalności gospodarczej.

Oczywiście niezbędna jest również analiza innych elementów niższej rangi, bo ryzyko kwestionowania stosunku może wzrastać także, gdy cechy (nawet mniej istotne) charakterystyczne dla stosunku pracy przeważają nad cechami charakterystycznymi dla współpracy na zasadzie B2B.

Równocześnie nie sposób odnieść się w sposób generalny do oceny charakteru współpracy – taka ocena oparta na postanowieniach danej umowy oraz faktycznie realizowanych działaniach jest każdorazowo dokonywana indywidualnie.