Po przyjęciu przez Parlament Ustawa o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz niektórych innych ustaw czeka na podpis Prezydenta.
W przypadku akceptacji Prezydenta nowe przepisy wejdą w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ich ogłoszenia, a Państwowa Inspekcja Pracy będzie uprawniona do weryfikowania stosunku łączącego strony i wydania decyzji o przekształceniu umowy cywilnoprawnej (zlecenia, agencyjnej) na umowę o pracę.
Warto zatem jeszcze przed wejściem w życie przepisów podjąć kroki przygotowujące organizację na ewentualne działania weryfikujące ze strony PIP, tj.:
- Audyt umów cywilnoprawnych pod kątem ryzyk prawnych, w szczególności pod względem ryzyka uznania stosunku cywilnoprawnego za umowę o pracę.
- Analiza faktycznego sposobu wykonywania współpracy, porównania stanu faktycznego z zapisami umownymi – w celu identyfikacji rozbieżności zwiększających ryzyko uznania stosunku cywilnoprawnego za umowę o pracę.
- W przypadku wątpliwości w zakresie stosowania przepisów prawa pracy i ustalenia, czy przedstawiony we wniosku stosunek prawny stanowi stosunek pracy, zwrócenie się do Głównego Inspektora Pracy z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej.
Zgodnie z nowymi przepisami, zastosowanie się przez wnioskodawcę do uzyskanej interpretacji nie będzie rodziło dla wnioskodawcy negatywnych konsekwencji. Należy jednak pamiętać, że wnioskodawca uniknie sankcji o ile stan faktyczny nie będzie różnił się od opisanego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej – w przeciwnej sytuacji PIP będzie mógł dokonać oceny rzeczywistego charakteru stosunku prawnego w toku kontroli, ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi dla wnioskodawcy z takiej oceny. Tym samym, na etapie formułowania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej istotne będzie rzetelne opisanie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, tak, aby uniknąć ewentualnych wątpliwości po stronie organu w przypadku kontroli.
Co więcej, warto podjąć czynności zmierzające do weryfikacji stosowanych w organizacji umów cywilnoprawnych i ewentualnych działań naprawczych, ponieważ ustawodawca przewiduje w niektórych sytuacjach wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy.
Na podmiot, który w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy dobrowolnie doprowadzi do stanu zgodnego z prawem przez zawarcie umowy o pracę w miejsce dotychczas funkcjonującej umowy cywilnoprawnej, nie będzie nakładana kara grzywny (której wysokość może osiągnąć kwotę 60.000 zł).
